JG Zonda/tracker Wydanie robocze Wesprzyj autora ↗

Dossier · BitBay → Zondacrypto

Afera ZondacryptoCo się wydarzyło i kto jest kim

Giełda BitBay ruszyła w 2014 r., w 2018 r. trafiła na listę ostrzeżeń KNF, a potem zmieniła markę na Zondę i Zondacrypto; w 2022 r. zaginął jej założyciel Sylwester Suszek. W 2025 r. pieniądze giełdy popłynęły do polityki, mediów i sportu - od sponsoringu CPAC po umowę z PKOl i reklamy w Telewizji Republika. W kwietniu 2026 r. klienci stracili dostęp do środków i ruszyło śledztwo, a od sierpnia trwają publikacje WP i TVN24, zatrzymania i areszty.

Stan opracowania: 2026-10-18 -

Co się wydarzyło

Afera w pięciu
krokach.

Jedna sekwencja: od giełdy bez nadzoru po zatrzymania. Każdy krok rozwija się do pełnego opisu i wpisów ze źródłami.

Zobacz powiązania77 podmiotów · 112 opisanych relacji Przejrzyj chronologię158 wydarzeń · 2014-2026

Dalej w serwisie

Odtworzenie2014
TerazZaczyna się w garażu w Piekarach Śląskich.
Giełda i pieniądzeOstrzeżenia i politykaNowe ustaleniaKliknij punkt, żeby otworzyć wpis · kliknij tło, żeby przewinąć do daty

Giełda, która rosła bez nadzoru

BitBay startuje w 2014 r. KNF wpisuje ją na listę ostrzeżeń w 2018 r. W marcu 2022 r. znika założyciel Sylwester Suszek. Marka zmienia się w Zondę, potem w Zondacrypto; giełdą kieruje Przemysław Kral. Według WP i TVN24 giełdą od początku faktycznie kierował Roman Ż. - bez udziałów, z ośmioma wyrokami i osobnym aktem oskarżenia o pranie 28 mln zł. Według „Gazety Wyborczej" (IX 2026) Suszek zniknął na terenie firmy paliwowej w Czeladzi, a prokuratura podejrzewa, że nie żyje. Już w 2017 r. prokuratura w Gliwicach pisała w postanowieniu, że to Roman Ż. sfinansował giełdę Suszka.

BitBay rusza w Polsce; założycielem jest Sylwester Suszek, KNF wpisuje BitBay na listę ostrzeżeń publicznych, Sylwester Suszek, założyciel BitBay, znika bez śladu, Zonda zmienia markę na zondacrypto, Akt oskarżenia: Roman Ż., Marek K. i trzecia osoba wyprali 28 mln zł przez rachunki BitBay, Dzień zaginięcia: Suszek jedzie do firmy paliwowej „Mańka" w Czeladzi; kamery tylnej bramy przestają działać, Prokuratura w Gliwicach zabezpiecza majątek prezeski Certa Terra i pisze, że to Roman Ż. sfinansował giełdę Suszka

Pieniądze płyną do polityki i sportu

W 2025 r. giełda sponsoruje CPAC z udziałem Karola Nawrockiego, kancelaria Krala przelewa 450 tys. zł do fundacji Ziobry, Expofer podpisuje umowę z PKOl, a prezes PKOl dostaje zegarek za ok. 40 tys. euro. Republika emituje reklamy giełdy - według Onetu za co najmniej 37,5 mln zł - a Sakiewicz negocjuje sprzedaż Kralowi 20 proc. akcji stacji. Według dokumentów opisanych 15 września 2026 r. przez TVN24 i WP stacja wystawiła czeskiej spółce Krala 16 faktur na 1,62 mln euro, wzięła 550 tys. zł za sponsoring CPAC i 615 tys. zł za kongres w Waszyngtonie. Osobnym kanałem płyną pieniądze do obsługi medialnej: 90 tys. euro do agencji lobbingowej Fiverand. Według WP giełda wydawała na marketing w Polsce ok. 10 mln zł rocznie.

Zondacrypto sponsoruje CPAC w Jasionce z udziałem kandydata Nawrockiego, Kancelaria Krala przelewa 450 tys. zł do fundacji Ziobry, Expofer, działając dla giełdy, podpisuje umowę z PKOl o wizerunkach i tokenach, Piesiewicz otrzymuje w Monako zegarek za ok. 40 tys. euro za pośrednictwem Krala, Sakiewicz podpisuje list intencyjny sprzedaży akcji Republiki; Kral nie podpisuje, Telewizja Republika wystawia czeskiej spółce Krala pierwszą z 16 faktur za reklamy, Faktura za sponsoring CPAC: 550 tys. zł „za całość", wystawiona przez Telewizję Republika, Republika organizuje w Waszyngtonie kongres współfinansowany przez Zondacrypto; Kral przemawia, Expofer podpisuje z agencją lobbingową Fiverand umowę na 10 tys. euro miesięcznie, WP zestawia „listę zakupów" Krala: ok. 10 mln zł rocznie na marketing w Polsce i pięć celów, Wipler odwiedza Krala w Monako; pięć dni później broni giełdy w Sejmie, a 28 lipca do jego fundacji wpływa pierwszy z siedmiu przelewów

Sygnały, które nie zatrzymały maszyny

UOKiK rozmawia z ABW już we wrześniu 2025 r. Prezydent trzykrotnie wetuje ustawę o kryptoaktywach (trzeci raz 11.06.2026 wg money.pl). W kwietniu 2026 r. klienci nie mogą wypłacić środków; 17 kwietnia rusza śledztwo ze szkodą nie mniejszą niż 350 mln zł. Według Onetu (IX 2026) poprawki PiS do ustawy trafiły przed złożeniem do Krala, który odesłał swoją analizę. Według money.pl w 2024 r. ZBP przyjął operatora giełdy do swojego komitetu, a część uwag Krala trafiła do MF jako stanowisko związku.

UOKiK przekazuje ABW sygnały o przepływach w grupie Zondacrypto, Prezydent Nawrocki wetuje pierwszą ustawę o rynku kryptoaktywów, Prezydent wetuje drugą ustawę o rynku kryptoaktywów, money.pl i WP nagłaśniają problemy klientów z wypłatami; Kral mówi o usterce, Prokuratura w Katowicach wszczyna śledztwo; szkoda nie mniejsza niż 350 mln zł, Kral odsyła Chodzińskiemu („Stan Skalski") analizę poprawek PiS i prosi o przekazanie jej Moskalowi, Zarząd ZBP przyjmuje operatora Zondacrypto do Komitetu Cyberbezpieczeństwa Banków jako członka wspierającego, ZBP wysyła Ministerstwu Finansów stanowisko do ustawy o kryptoaktywach; według money.pl część uwag jest słowo w słowo z tabeli Krala, Prezydent po raz trzeci odmawia podpisania ustawy o kryptoaktywach

24 sierpnia: ujawnienie i lawina

WP i TVN24 publikują dokumenty o zegarku i wpływach w UOKiK. W kolejnych dniach: Ibiza, plan wyjazdu Romanowskiego, umowa PKOl, przelewy do fundacji Ziobry. Prokuratura ujawnia zakres badanych wątków.

WP i TVN24 ujawniają zegarek dla Piesiewicza i deklarowane wpływy w UOKiK, Prokurator Generalny ujawnia, jakie wątki polityczne bada śledztwo, WP i TVN24 ujawniają spotkanie Moskala z Kralem na Ibizie, WP i TVN24 ujawniają plan wyjazdu Romanowskiego do Emiratów z pomocą Krala, WP i TVN24 ujawniają zapisy umowy PKOl: wizerunki olimpijczyków, tokeny, dane, WP i TVN24 ujawniają przelewy do fundacji Ziobry i rolę pośrednika

Zatrzymania, areszty i wojna polityczna

Piesiewicz zatrzymany 27 sierpnia i aresztowany; 2 września trzy zatrzymania, 4 września trzy areszty; 5 września zatrzymanie, 7 września areszt Romana Ż. Tusk odczytuje protokół w Sejmie, PiS zawiadamia prokuraturę. Status Krala pozostaje niejawny. 15 września redakcje ustalają, że „pan X" z protokołu to Tomasz Sakiewicz. Republika mówi o prowokacji i „prywatnej zemście", Pałac zaprzecza jakimkolwiek kontaktom prezydenta z Kralem. 18 września redakcje opisują, co dla giełdy robili ludzie związani z Republiką. 23 września sąd aresztuje Artura K., byłego policjanta. 25 września Moskal zawiesza członkostwo w klubie PiS. 28 września Żurek powołuje w PK zespół siedmiorga prokuratorów, który od 1 października przejmuje śledztwo z Katowic. 30 września WP opisuje adwokata Błażeja Gazdę: obrońcę trzech podejrzanych, sponsorowanego przez giełdę kierowcę rajdowego i organizatora spotkania Krala z Hofmanem w Monako. 17 września wierzyciele wybierają w Tallinie komitet; jeden z jego członków jest podejrzanym w dwóch niezwiązanych śledztwach. 8 października Onet ujawnia wyjaśnienia Krala: według nich Moskal powoływał się na Kaczyńskiego, czemu poseł zaprzecza. W październiku prezes UOKiK mówi, że urząd badał giełdę od stycznia 2025 r.; p.o. prezesa PKOl szacuje zobowiązania komitetu na blisko 8 mln zł i zleca audyt; przewodniczący komitetu wierzycieli przypomina, że syndyk zastał portfele puste, a termin zgłoszeń mija 27 października.

Prokuratura zatrzymuje Piesiewicza i stawia mu dwa zarzuty, Policja zatrzymuje Annę P., Jaromirę W. i Rafała Z.; przeszukania w PKOl i UOKiK, Sąd aresztuje Annę P., Jaromirę W. i Rafała Z. na trzy miesiące, Tusk odczytuje w Sejmie protokół o obietnicy pomocy za 2 mln zł, Policja zatrzymuje Romana Ż., byłego wspólnika Suszka, PiS zawiadamia prokuraturę o wystąpieniu Tuska w Sejmie, Prokuratura odmawia ujawnienia statusu procesowego Krala, Sąd aresztuje Romana Ż.; prokuratura mówi o przygotowaniach do ucieczki do Chin, TVN24 i WP ustalają, że „pan X" z wystąpienia Tuska to Tomasz Sakiewicz, Rzecznik prezydenta: „bujda na resorach"; Nawrocki nigdy nie spotkał się z Kralem, Sakiewicz na antenie: „prywatna zemsta", nie 37 mln, tylko ok. 6 mln zł, TVN24 i WP opisują, co ludzie związani z Telewizją Republika robili dla Zondacrypto, Sąd Rejonowy Katowice-Wschód aresztuje Artura K. na trzy miesiące, Moskal zawiesza członkostwo w klubie PiS; zaprzecza wpływowi na poprawki i mówi o „możliwym działaniu obcych służb", Żurek powołuje w Prokuraturze Krajowej zespół śledczy ws. Zondacrypto; od 1 października przejmuje sprawę z Katowic, WP: adwokat Błażej Gazda - obrońca trzech podejrzanych, od 2017 r. przy giełdzie, sam podejrzany w innym śledztwie, Pierwsze zgromadzenie wierzycieli w Tallinie: syndyk zostaje, wierzyciele wybierają trzyosobowy komitet, money.pl: członek komitetu wierzycieli mec. Robert Nogacki od 2021 r. jest podejrzanym w dwóch śledztwach niezwiązanych z Zondą, Onet ujawnia treść wyjaśnień Krala o Ibizie; według redakcji prokuratura przygotowuje zarzuty dla Moskala, PK: wniosku o uchylenie immunitetu nie ma, Prezes UOKiK w Business Insider: urząd badał Zondacrypto od stycznia 2025 r., we wrześniu 2025 r. omawiał sytuację z ABW, P.o. prezesa PKOl Marian Kmita: zobowiązania komitetu mogą sięgać blisko 8 mln zł, ponad 2 mln zł wobec związków sportowych, Zero.pl: przewodniczący komitetu wierzycieli - portfele puste, zgłoszono ok. 43 mln euro przy zobowiązaniach szacowanych nawet na 700 mln euro