Giełda BitBay ruszyła w 2014 r., w 2018 r. trafiła na listę ostrzeżeń KNF, a potem zmieniła markę na Zondę i Zondacrypto; w 2022 r. zaginął jej założyciel Sylwester Suszek. W 2025 r. pieniądze giełdy popłynęły do polityki, mediów i sportu - od sponsoringu CPAC po umowę z PKOl i reklamy w Telewizji Republika. W kwietniu 2026 r. klienci stracili dostęp do środków i ruszyło śledztwo, a od sierpnia trwają publikacje WP i TVN24, zatrzymania i areszty.
Stan opracowania: 2026-10-01· -
Co się wydarzyło
Afera w pięciu krokach.
Jedna sekwencja: od giełdy bez nadzoru po zatrzymania. Każdy krok rozwija się do pełnego opisu i wpisów ze źródłami.
Giełda i pieniądzeOstrzeżenia i politykaNowe ustaleniaKliknij punkt, żeby otworzyć wpis · kliknij tło, żeby przewinąć do daty
Chronologia
Afera Zondacrypto: chronologia wydarzeń
138 datowanych wpisów w jednym strumieniu; kliknij wpis, żeby zobaczyć źródła, zastrzeżenia i osoby.
Jak czytać ten widok
1Kolor wstęgi to warstwa: giełda i pieniądze, ostrzeżenia i polityka, nowe ustalenia. Kształt znaku to rodzaj wpisu.
2Łuk po lewej prowadzi od zdarzenia do dnia jego ujawnienia. Data zdarzenia i data publikacji są osobne.
3Zawęź do warstwy lub rodzaju, wyszukaj nazwisko lub kwotę, kliknij znak w nawigatorze, żeby skoczyć do daty.Wybierz okres, kolejność i filtry (temat, rodzaj materiału); wyszukaj nazwisko lub kwotę. Dotknij karty, żeby rozwinąć szczegóły i źródła.
4Na dole: ile czasu minęło od zdarzenia do jego ujawnienia. Niepełne daty dają przedział, nie liczbę.
Długość słupka to liczba dni - skala liniowa. Jaśniejszy odcinek to niepewność: wpis ma datę miesięczną, roczną lub zakres. Kliknij, żeby zobaczyć zdarzenie i publikację obok siebie.
Pary wyliczone z powiązań między wpisami (wpis z „nowych ustaleń” powiązany z wcześniejszym wpisem z giełdy lub polityki). Typ powiązania - ujawnienie, kontekst, następstwo - nie został jeszcze zweryfikowany redakcyjnie dla każdej pary.
Sortuj
Chronologia · Kalendarz
Afera Zondacrypto: kalendarz wydarzeń
Trzy tygodnie od 20 sierpnia do 10 września 2026: 48 wpisów, czyli większość tej historii. Kliknij wpis, żeby zobaczyć źródła.
Jak czytać ten widok
1Sekwencja: publikacja → zatrzymanie → areszt → kolejna publikacja. Każdy dzień pokazuje wpisy w kolorze warstwy i kształcie rodzaju.
2Kliknij datę, żeby zobaczyć ten dzień w strumieniu chronologii. Dopisek „+ publikacje o dawniejszych zdarzeniach” oznacza, że tego dnia ujawniono coś starszego.
Chronologia · Trzy plany
Zondacrypto: wydarzenia i ujawnienia w 3D
Trzy warstwy jako trzy plany w przestrzeni; czerwone linie łączą 91 zdarzeń z dniem ich ujawnienia. Pod modelem ta sama lista jako tekst.
Jak czytać ten widok
1Oś pozioma to czas w skali łamanej jak w nawigatorze. Wszystkie bryły mają tę samą wysokość - wielkość nie oznacza wagi zdarzenia. Kształt bryły to rodzaj wpisu.
2Przeciągnij, żeby obrócić; najedź na bryłę - tytuł; kliknij - szczegóły. Przyciski w rogu przełączają perspektywę, widok z góry i z boku; autoobrót jest domyślnie wyłączony.Przeciągnij palcem, żeby obrócić; dotknij bryły, żeby otworzyć wpis. Lista pod modelem zawiera te same pary.
Giełda i pieniądzeOstrzeżenia i politykaNowe ustaleniaŁącznik ujawnieniaSześcian - dokument · walec - ustalenie · ostrosłup - zarzut · szkielet - stanowisko
Każda para to wpis z warstwy giełdy lub polityki i późniejszy wpis z „nowych ustaleń”, który go dotyczy. Odstęp w dniach jest przedziałem, jeśli data jest niepełna.
Osoby i relacje
Kto jest kim w aferze Zondacrypto?
70 osób i instytucji w siedmiu grupach. Kliknij kartę, żeby zobaczyć wpisy, relacje i źródła tej osoby.
Jak czytać ten widok
1Opis pod nazwiskiem to rola w tej historii; czerwona plakietka to ostatni udokumentowany status. Status procesowy ma osobny zapis z datą i źródłem.
2Z karty przejdziesz do mapy powiązań z tą osobą w centrum.
Osoby i relacje · Mapa
Mapa powiązań Zondacrypto
99 opisanych relacji. Wybierz osobę: zobaczysz tylko jej relacje z opisem, datą i źródłem.
2Pierścień grupuje osoby sektorami; przyciski grup zawężają widok także po wyborze osoby i w modelu 3D. „Cała sieć” wraca do pierścienia.Na telefonie najpierw jest lista osób z wyszukiwarką i filtrami; po wyborze osoby widać jej relacje jako tekst ze źródłem. Przycisk „Graf” pokazuje dodatkowo mapę bezpośrednich relacji.
3Linia to opisana relacja, nie wina. Położenie wynika z kolejności grup, nie z hierarchii.
28 pozycji: przelewy, faktury, sponsoring, kwoty z zarzutów i z relacji. Każda ma typ operacji, status i źródło. Kwoty się nie sumują.
Jak czytać ten widok
1Na diagramie linia prowadzi od płatnika lub wystawcy do odbiorcy. Styl linii to status: szara - opisane w dokumentach, czerwona przerywana - treść zarzutu, różowa kropkowana - relacja cytowana publicznie. Grubość nic nie koduje.Karty pokazują typ operacji, kwotę w walucie źródłowej i status. Dotknij karty, żeby zobaczyć źródła i zastrzeżenia.
2Faktura, plan, szacunek i zrealizowany przelew to różne operacje. Sama faktura nie dowodzi zapłaty; kwota z zarzutu nie jest ustaleniem sądu.
3Porównanie skali: słupki tylko w obrębie porównywalnych zbiorów, w walucie źródłowej. Przeliczenia na złote mają zapisaną podstawę. Bryły 3D to dodatkowa reprezentacja.
Porównanie skali
Ile to jest naprawdę.
Trzy zbiory, których nie wolno łączyć: opisane w dokumentach, treść zarzutów, relacja cytowana. Brak kwoty to „nieujawniona”, nie zero.
Opisane w dokumentachPrzelewy, faktury, umowy i pobyty opisane przez WP, TVN24 i Onet na podstawie dokumentów, których kopie redakcje widziały. Nie mamy oryginałów. Szacunek reklam Republiki jest szacunkiem Onetu.
Treść zarzutówKwoty z komunikatów prokuratury i aktu oskarżenia to treść zarzutów. Podejrzani nie przyznają się do winy. Sąd nie orzekł o żadnej z tych kwot.
Relacja cytowana500 tys. zł i planowane 2 mln zł pochodzą z jednej relacji odczytanej przez premiera. To relacja osoby przesłuchiwanej, nie ustalenie. Ziobro zaprzecza.
Przemysław Kral → Instytut Polski Suwerennej
450 tys. zł
3 przelewy z kancelarii, 16.10-10.11.2025
3 przelewy opisane przez WP na podstawie dokumentów
Kancelaria Krala przelewa 450 tys. zł do fundacji Ziobry
2025-10-16 · Ustalenie redakcji
WP i TVN24 opisują trzy przelewy z rachunku kancelarii Krala do Instytutu Polski Suwerennej, wykonane między 16 października a 10 listopada.
Ziobro potwierdza darowiznę, zaprzecza świadczeniu czegokolwiek w zamian. Odróżniamy 450 tys. zł od kwot cytowanych przez Tuska.
9 faktur Astrea Consulting na Expofer: 7 tys. €, potem 15 tys. €/mies., 06.2025-03.2026
faktury opisane w dokumentach; sama faktura nie dowodzi zapłaty
Firma Chodzińskiego wystawia spółce Krala dziewięć faktur na 127 tys. euro
2025-06-30 · Ustalenie redakcji
Według dokumentów opisanych przez WP i TVN24 firma Artura Chodzińskiego Astrea Consulting wystawiła czeskiej spółce Krala Expofer Servis House dziewięć faktur: pierwszą 30 czerwca 2025 r. na 7 tys. euro, kolejne co miesiąc po 15 tys. euro, ostatnią 31 marca 2026 r. Łącznie 127 tys. euro, ponad pół miliona złotych. Kontakt do Chodzińskiego przekazał Kralowi Cezary Gmyz z TV Republika.
Kwota faktur nie jest automatycznie dowodem zapłaty ani przestępstwa. Chodziński: praca polegała na analizie akt i białym wywiadzie, nie na „załatwianiu” spraw.
zegarek; w zarzucie wyceniony na 169 476 zł; Piesiewicz twierdzi, że zapłacił sam
Piesiewicz otrzymuje w Monako zegarek za ok. 40 tys. euro za pośrednictwem Krala
2025-11-28 · Ustalenie redakcji
WP i TVN24 łączą zakup zegarka za 40 tys. euro z listopadowym spotkaniem Krala i Piesiewicza. Piesiewicz przyznaje, że zegarek otrzymał za pośrednictwem Krala. Według WP (30.09.2026) Kral kupił zegarek Patek Philippe 19 listopada 2025 r. za 40 tys. euro (ok. 172 tys. zł), a dziewięć dni później przekazał go Piesiewiczowi w Monako; Piesiewicz odpisał: „Jestem w szoku, dziękuję". Miesiąc wcześniej Zondacrypto została sponsorem generalnym PKOl z umową do 2028 r.
Piesiewicz twierdzi, że zapłacił własną gotówką. Cel wręczenia zegarka jest sporny. Piesiewicz twierdzi, że kupił zegarek z własnych środków i oddawał pieniądze w ratach, w gotówce. W zarzucie zegarek wyceniono na 169 476 zł, WP podaje ok. 172 tys. zł - różnica wynika z przeliczenia.
sponsoring CPAC Polska; faktura Telewizji Republika S.A.
kwota „za całość" wg źródeł redakcji; tę samą liczbę podał na portalu X szef wydawców stacji
Faktura za sponsoring CPAC: 550 tys. zł „za całość", wystawiona przez Telewizję Republika
2025-05-27 · Ustalenie redakcji
Gdy kupowanie reklam się rozkręciło, Sakiewicz proponuje Kralowi sponsoring CPAC. Kwota wynosi 550 tys. zł „za całość", a faktura - jak ustalają TVN24 i WP - wychodzi z Telewizji Republika S.A.; tę samą kwotę podał na portalu X szef wydawców stacji Jarosław Olechowski. W ofercie sponsorskiej konferencji pakiet „Sponsor" kosztował po rabacie 300 tys. zł, a „Sponsor Główny" 600 tys. zł; oba obejmowały publikację „dedykowanych materiałów redakcyjnych" na portalu Republiki i na Niezalezna.pl, „przesłanych do akceptacji Sponsora przed publikacją". Wejście Karola Nawrockiego na scenę zapowiada poseł Przemysław Wipler, którego fundacja „Dobry rząd" dostała od Krala 70 tys. euro.
Według źródeł redakcji Kral początkowo nie wiedział, co kryje się pod nazwą CPAC. Sakiewicz nie odpowiedział na pytania o ofertę sponsorską. Tekst z 15.09 podaje datę konferencji 27 maja; wcześniejsze źródło (E07) mówiło o 26-27 maja.
Expofer, działając dla giełdy, podpisuje umowę z PKOl o wizerunkach i tokenach
2025-10-28 · Ustalenie redakcji
Dokument opisany przez reporterów nosi datę 28 października. Stroną jest czeska Expofer Servis House, działająca na rzecz giełdy; umowa dotyczy m.in. wizerunków olimpijczyków i tokenów.
Mamy opis umowy w śledztwie redakcji, nie jej oryginał. Zapisy nie dowodzą wykonania wszystkich zobowiązań.
przywłaszczenie środków użytkowników - treść zarzutu
treść zarzutu prokuratury; dolna granica
Roman Ż. słyszy zarzuty; prokuratura wnosi o areszt
2026-09-07 · Ustalenie redakcji
Relacja z konferencji PK: zarzuty udziału w grupie i przywłaszczenia środków użytkowników. Wątek dotyczy co najmniej 7,8 mln zł. Prokuratura składa wniosek o areszt.
Roman Ż. nie przyznaje się do winy. W analizowanych źródłach nie ma decyzji sądu o areszcie.
nakłanianie do wypłat dla wybranych wierzycieli - treść zarzutu
treść zarzutu prokuratury; bez wyroku
Sąd aresztuje Piesiewicza na trzy miesiące
29-30.08.2026 · Dokument / instytucja
Sąd Rejonowy Katowice-Wschód uwzględnia wniosek prokuratury. Podstawą są duże prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa i obawa utrudniania postępowania. Drugi zarzut dotyczy nakłaniania do wypłat z giełdy: 195 tys. zł i 100 tys. euro.
P13 podaje „miniony weekend” (29-30.08); dokładny dzień posiedzenia nie jest w materiałach jednoznaczny. Sąd odroczył uzasadnienie o siedem dni.
szacunek Onetu z 26.08.2026 (wydatki giełdy na reklamy w Republice); Republika go kwestionuje. Osobno TVN24 i WP opisują 16 faktur wystawionych czeskiej spółce Krala na 1,62 mln €, zapłacone 1,53 mln € - por. F17. Obie liczby stoją obok siebie: nie wiadomo, czy obejmują ten sam zakres, i nie należy ich sumować ani traktować jednej jako obalenia drugiej
Onet ujawnia negocjacje sprzedaży akcji Republiki Kralowi i reklamy za co najmniej 37,5 mln zł
2026-08-26 · Ustalenie redakcji
Onet opisuje list intencyjny, wizytę w Monako i SMS z grudnia 2025 r.; według portalu od marca do grudnia 2025 r. giełda wydała na reklamy w Republice co najmniej 37,5 mln zł. Sakiewicz przed publikacją pisze na X, że Kralowi „nie sprzedaliśmy żadnych akcji”, a po niej zarzuca autorom sfałszowane dokumenty i zawyżone kwoty.
Kwota reklam to szacunek Onetu przytoczony przez Interię; nie mamy dokumentów. Interia powtarza doniesienie o staraniach Krala o status małego świadka koronnego - nie traktujemy go jako potwierdzonego (por. E41).
Sakiewicz leci do Monako; pobyt w Le Meridien opłaca Kral
listopad 2025 · Ustalenie redakcji
Według Onetu w listopadzie 2025 r. Sakiewicz zatrzymuje się w Monako w hotelu Le Meridien. Pobyt kosztował 2300 euro (Interia: ok. 10 tys. zł) i opłacił go Kral. Tam uzgadniano szczegóły transakcji.
To ten sam miesiąc i miejsce co spotkanie Krala z Piesiewiczem i zegarek (E16); nie łączymy obu wizyt bez źródła.
pożyczka 02.05.2017; potem 4,2 mln € do Emiratów; konto zablokowane
wg akt opisanych przez WP; rachunek zablokowany 15.05.2017
Suszek pożycza 5 tys. bitcoinów spółce Certa Terra; Roman Ż. przelewa 4,2 mln euro do Emiratów; prokurator blokuje konto
2017-05-02 · Ustalenie redakcji
2 maja 2017 r. Suszek pożycza Certa Terra 5 tys. BTC (ok. 1500 dol. za sztukę) na „zakup obligacji podmiotu z ZEA”. 9 maja Roman Ż. przewalutowuje środki na 4,2 mln euro, 10 maja zleca przelew do Emiratów, 11 maja z BitBay wpływa kolejne 10 mln zł. 15 maja prokurator z Legnicy blokuje rachunek z powodu podejrzenia prania pieniędzy. Certa Terra to jeden z 49 podmiotów wskazanych przez prokuraturę jako używane przez grupę.
Pełnomocnik Suszka twierdził, że klient nie wiedział o problemach prawnych spółki ani Romana Ż. Kolejność operacji według akt opisanych przez WP.
wpływ z BitBay 11.05.2017 - wg akt opisanych przez WP
wpływ wg akt opisanych przez WP
Suszek pożycza 5 tys. bitcoinów spółce Certa Terra; Roman Ż. przelewa 4,2 mln euro do Emiratów; prokurator blokuje konto
2017-05-02 · Ustalenie redakcji
2 maja 2017 r. Suszek pożycza Certa Terra 5 tys. BTC (ok. 1500 dol. za sztukę) na „zakup obligacji podmiotu z ZEA”. 9 maja Roman Ż. przewalutowuje środki na 4,2 mln euro, 10 maja zleca przelew do Emiratów, 11 maja z BitBay wpływa kolejne 10 mln zł. 15 maja prokurator z Legnicy blokuje rachunek z powodu podejrzenia prania pieniędzy. Certa Terra to jeden z 49 podmiotów wskazanych przez prokuraturę jako używane przez grupę.
Pełnomocnik Suszka twierdził, że klient nie wiedział o problemach prawnych spółki ani Romana Ż. Kolejność operacji według akt opisanych przez WP.
Akt oskarżenia: Roman Ż., Marek K. i trzecia osoba wyprali 28 mln zł przez rachunki BitBay
ok. 2019 · Zarzut
Prokuratura oskarża Romana Ż. o założenie i kierowanie zorganizowaną grupą przestępczą oraz wypranie nie mniej niż 28 mln zł „pod pozorem transakcji wirtualnymi walutami” przez rachunki bankowe BitBay sp. z o.o. Marek K. zostaje w osobnym wątku skazany na 3 lata i 10 miesięcy w zawieszeniu i zobowiązany do zwrotu blisko 45 mln zł VAT; jego 35 proc. udziałów w giełdzie przejmuje spółka siostry Romana Ż. Proces o pranie trwa przed sądem w Katowicach, wyroku nie ma.
Zarzut, nie wyrok: Roman Ż. nie przyznaje się do winy. WP pisze „dwa lata później” po 2017 r.; dokładna data aktu oskarżenia nie jest w tekście podana.
relacja odczytana przez premiera w Sejmie; Ziobro zaprzecza
relacja osoby przesłuchiwanej odczytana w Sejmie; Ziobro zaprzecza
Tusk odczytuje w Sejmie protokół o obietnicy pomocy za 2 mln zł
2026-09-04 · Stanowisko
Premier przytacza relację o rzekomej obietnicy pomocy w sprawach karnych za pieniądze. Pada planowana kwota 2 mln zł i wątek osoby oznaczonej jako „pan X”.
Publiczne odczytanie relacji nie potwierdza jej prawdziwości. Nie identyfikujemy „pana X” ani nie przypisujemy prezydentowi obietnicy ułaskawienia.
16 faktur wystawionych przez TV Republika; zapłacono 1,53 mln € (ok. 6,46 mln zł wg kursu z końca 2025 r.), dwie ostatnie na 89,9 tys. € nieopłacone
Telewizja Republika wystawia czeskiej spółce Krala pierwszą z 16 faktur za reklamy
3 marca 2025 - 23 stycznia 2026 · Ustalenie redakcji
Pierwsza faktura Republiki dla Expofer Servis House nosi datę 3 marca 2025 r., ostatnie dwie - 23 stycznia 2026 r. Łącznie 16 faktur opiewa na 1,62 mln euro. Zapłacone zostało 1,53 mln euro, czyli po kursie z końca 2025 r. około 6,46 mln zł; dwie styczniowe faktury na blisko 90 tys. euro pozostały nieopłacone. Według wyliczenia redakcji zapłacone 1,53 mln euro to 11,3 proc. przychodów sprzedażowych Republiki za 2025 r. - mniej więcej co dziewiąta złotówka, którą stacja zarobiła na sprzedaży.
Liczbę faktur i daty podał na portalu X dyrektor programowy stacji Michał Rachoń. Sakiewicz mówił publicznie, że miesięczne płatności „nie przekraczały" 500 tys. zł. Faktura nie dowodzi zapłaty, a kwota zapłacona jest niższa niż wystawiona. Od września 2025 r. reklamy giełdy emitowała już tylko Republika - wcześniej współpracę reklamową z Zondacrypto miały też inne media, w tym TVN i WP, czyli redakcje, które ten tekst publikują.
kongres w Waszyngtonie, 2-3.09.2025 - „partner główny"
kwota brutto po przeliczeniu z euro, wg faktury opisanej przez redakcje
Republika organizuje w Waszyngtonie kongres współfinansowany przez Zondacrypto; Kral przemawia
2-3 września 2025 · Ustalenie redakcji
Podczas pierwszej prezydenckiej wizyty Karola Nawrockiego u Donalda Trumpa Telewizja Republika organizuje w Waszyngtonie Polish-American Strategic Industries Summit. Współfinansuje go Zondacrypto: na fakturze wystawionej przez Republikę czeskiej spółce powiązanej z giełdą widnieje tytuł „Partner główny konferencji transatlantyckiej USA-Polska w Waszyngtonie", a kwota wynosi ostatecznie 614 999,99 zł brutto. Kral wygłasza przemówienie o kryptowalutach dla „zwykłych ludzi"; na tej samej scenie przemawia Steve Bannon.
Wizyta prezydenta w Waszyngtonie i konferencja Republiki to dwa osobne wydarzenia; łączy je termin i miejsce, nie ustalony związek.
siedem przelewów po 10 tys. € na Fundację Dobry Rząd, pierwszy 28.07.2025
kwota i liczba przelewów podane przez redakcje; prokuratura bada finansowanie fundacji; Wipler: nie dostał od nikogo uwag do ustawy
Wipler odwiedza Krala w Monako; pięć dni później broni giełdy w Sejmie, a 28 lipca do jego fundacji wpływa pierwszy z siedmiu przelewów
2025-07-17 · Ustalenie redakcji
17 lipca 2025 r. poseł Konfederacji Przemysław Wipler odwiedza Krala w Monako. 22 lipca broni giełdy z mównicy sejmowej. 28 lipca na konto jego Fundacji Dobry Rząd wpływa pierwszy z siedmiu przelewów po 10 tys. euro (razem 70 tys. euro). Osobno 90 tys. euro trafia do agencji Fiverand, którą prowadzi dziś jego wieloletni wspólnik Michał Krzymowski; WP sumuje obie kwoty do 160 tys. euro. Wipler zapewnia, że nie dostał od nikogo uwag do ustawy.
Kolejność dat to zestawienie WP; nie przesądza związku między wizytą, wystąpieniem i przelewami. Fundacja i agencja to różne podmioty - sumy 160 tys. euro nie traktujemy jako jednej pozycji (por. F19, F20). O wizycie WP pisała wcześniej w osobnym tekście, którego nie mamy.
8 przelewów za PR i doradztwo, 24.07.2025 - 02.03.2026
umowa na 10 tys. € miesięcznie; od 04.12.2025 przelewy opiewają na 15 tys. € - wg relacji otoczenia Krala różnica miała być „za Dobskiego". To ta sama kwota, nie osobna pozycja
Expofer podpisuje z agencją lobbingową Fiverand umowę na 10 tys. euro miesięcznie
2025-07-15 · Ustalenie redakcji
15 lipca 2025 r., gdy decyduje się kształt regulacji kryptowalutowych, Expofer Servis House podpisuje umowę z Fiverand Krzymowski S.K.A. za „usługi public relations i doradztwa medialnego" - 10 tys. euro miesięcznie plus VAT. Paragraf o poufności obejmuje „sam fakt nawiązania współpracy". Fiverand, założona przez dzisiejszego posła Konfederacji Przemysława Wiplera, a prowadzona przez byłego dziennikarza Michała Krzymowskiego, jest wpisana do rejestru firm lobbingowych MSWiA i mieści się przy Nowogrodzkiej 6A w Warszawie - w tym samym budynku co fundacja Wiplera „Dobry Rząd", która dostała od spółek Krala 70 tys. euro. Do agencji popłynęło osiem przelewów, od 24 lipca 2025 r. do 2 marca 2026 r., łącznie 90 tys. euro; w ramach usługi Krzymowski umawiał Kralowi wywiady.
Wspólny adres agencji i fundacji jest faktem, nie ustaleniem o przepływie pieniędzy między nimi. O opłacaniu agencji przez Krala pisał w czerwcu 2026 r. money.pl. Krzymowski nie odpowiedział na pytania redakcji.
Atalanta - Club Brugge, Bergamo, 30.09.2025; kwota nieujawniona
cztery bilety wysłane w plikach PDF (Kulesza, Wachowski, Śmigielski, Jastrzębowski); PZPN nie odpowiedział, kto pokrył koszty udziału jego przedstawicieli
Bergamo: Kral rozmawia z prezesem PZPN o sponsoringu za 10 mln zł rocznie; bilety na mecz wysyła giełda
2025-09-30 · Ustalenie redakcji
30 września 2025 r., zgodnie z planem rozpisanym w grupie, Kral spotyka się w Bergamo z prezesem PZPN Cezarym Kuleszą i sekretarzem generalnym Łukaszem Wachowskim - o spotkaniu pisał wcześniej Onet. Rozmawiają o sponsorowaniu reprezentacji przez Zondacrypto za 10 mln zł rocznie; do podpisania umowy nie dochodzi. Bilety na mecz Ligi Mistrzów Atalanta - Club Brugge Kral wysłał wcześniej do grupy w czterech plikach PDF nazwanych nazwiskami: Kulesza, Wachowski, Śmigielski, Jastrzębowski. Śmigielski potwierdza redakcjom ten przebieg wydarzeń i podkreśla, że ostatecznie żadnych działań nie podjął, do współpracy nie doszło i nigdy nie dostał od giełdy wynagrodzenia.
PZPN nie odpowiedział na pytania, kto zorganizował spotkanie i kto pokrył koszty udziału jego przedstawicieli. Wysłanie biletu nie przesądza, kto z niego skorzystał.
sponsoring reprezentacji - rozmowy w Bergamo; umowy nie podpisano
kwota omawiana w rozmowach; do podpisania umowy nie doszło, pieniądze nie popłynęły
Bergamo: Kral rozmawia z prezesem PZPN o sponsoringu za 10 mln zł rocznie; bilety na mecz wysyła giełda
2025-09-30 · Ustalenie redakcji
30 września 2025 r., zgodnie z planem rozpisanym w grupie, Kral spotyka się w Bergamo z prezesem PZPN Cezarym Kuleszą i sekretarzem generalnym Łukaszem Wachowskim - o spotkaniu pisał wcześniej Onet. Rozmawiają o sponsorowaniu reprezentacji przez Zondacrypto za 10 mln zł rocznie; do podpisania umowy nie dochodzi. Bilety na mecz Ligi Mistrzów Atalanta - Club Brugge Kral wysłał wcześniej do grupy w czterech plikach PDF nazwanych nazwiskami: Kulesza, Wachowski, Śmigielski, Jastrzębowski. Śmigielski potwierdza redakcjom ten przebieg wydarzeń i podkreśla, że ostatecznie żadnych działań nie podjął, do współpracy nie doszło i nigdy nie dostał od giełdy wynagrodzenia.
PZPN nie odpowiedział na pytania, kto zorganizował spotkanie i kto pokrył koszty udziału jego przedstawicieli. Wysłanie biletu nie przesądza, kto z niego skorzystał.
budżet reklamowy w zamian za „uciszenie" - relacja Krala
budżet reklamowy rzędu 5 mln € do ulokowania w mediach, o którym Kral opowiadał współpracownikom. Nic nie wskazuje, by kwota popłynęła; to relacja podejrzanego przekazana przez jego otoczenie, nie dokument. Jastrzębowski nie odpowiedział na pytania
Relacja Krala: za budżet 5 mln euro rozmówcy mieli „załatwić w TVN uciszenie" reportera
2025-09-30 · Stanowisko
Według tego, co szef Zondy opowiadał potem współpracownikom, przy okazji Bergamo padła propozycja innego rodzaju: jeśli Kral przekaże budżet reklamowy rzędu 5 mln euro do ulokowania w różnych mediach, jego rozmówcy „załatwią w TVN uciszenie" Michała Fui, a także poradzą sobie z większością redakcji, które chciałyby publikować negatywny przekaz o Zondacrypto. Jako autora propozycji Kral miał wskazywać Sławomira Jastrzębowskiego.
To relacja osób, którym Kral o tym opowiadał - nie dokument i nie ustalenie sądu. Kral jest podejrzanym, współpracuje z prokuraturą i ma w sprawie własny interes. Jastrzębowski nie odpowiedział na pytanie, czy taką propozycję składał; według WP (30.09) przekonuje, że nigdy nie łączyły go z Kralem relacje biznesowe. Śmigielski, drugi uczestnik wyjazdu, oświadcza, że żadnych działań nie podjął i nie dostał od giełdy wynagrodzenia.
regularne przelewy przez platformę Zen do Monako - wg GW
opisane przez GW na podstawie ustaleń śledczych; kwoty i daty nieujawnione
Lukas R. „Ramzes": osoba z jego dokumentami w pobliżu firmy „Mańka" w dniu zaginięcia; potem Monako i przelewy od Krala
od 10 marca 2022; daty późniejszych zdarzeń nieustalone · Ustalenie redakcji
GW opisuje wątek Lukasa R. „Ramzesa", obywatela Niemiec, według gazety powiązanego z bałkańskimi i tureckimi gangami. Formalnie przebywał wtedy w areszcie w Wojkowicach, ale systemy służb zarejestrowały osobę posługującą się jego dokumentami na wolności - przy granicy z Ukrainą i w pobliżu firmy „Mańka" w czasie zniknięcia Suszka. Po wyjściu z aresztu „Ramzes" wyjechał do Monako, gdzie - jak pisze GW - otrzymywał regularne przelewy od Krala przez platformę Zen. Gdy śledczy zaczęli o niego pytać, wyjechał do Emiratów.
Relacja GW z ustaleń służb. Nie ustalono, kto posługiwał się dokumentami; kwoty i daty przelewów nie są podane. Powiązania gangowe to atrybucja gazety.
ślady korekty na serwerach giełdy - kwota, którą Marian W. miał zainwestować (wg GW)
wg akt opisanych przez GW; „ślady korekty" na serwerach, nie potwierdzony przelew - nie wiadomo, czy i w jakiej formie pieniądze wpłynęły
„Gazeta Wyborcza" opisuje dzień zaginięcia Suszka: firma „Mańka", wyłączony monitoring, „Ramzes" i przelewy z Monako
2026-09-21 · Ustalenie redakcji
Poniedziałkowa GW (w omówieniu WP) rekonstruuje 10 marca 2022 r. i otoczenie giełdy: firmę paliwową Mariana W. w Czeladzi, wyłączone kamery, osadzonych z Wojkowic na terenie zakładu, wątek Lukasa R. „Ramzesa" i przelewów od Krala. Według gazety prokuratura podejrzewa, że Suszek prawdopodobnie nie żyje, a za zniknięciem może stać śląsko-małopolska mafia. Na serwerach giełdy prokuratura miała znaleźć ślady korekty na 120 mln zł - pieniędzy, które miał tam zainwestować Marian W., oskarżony w osobnej sprawie o wyłudzenie niemal 300 mln zł podatków i wyprowadzenie 1,5 mld zł przez fikcyjne firmy paliwowe. Na podstawie wyjaśnień Krala aresztowano - jak pisze GW - byłą żonę „Mańka", jego współpracownicę Annę P. (zarzut utrudniania śledztwa ws. porwania Suszka) oraz Romana Ż. Sam Marian W. „zapadł się pod ziemię".
Nie mamy oryginału GW, tylko omówienie WP. Śmierć Suszka nie jest ustalona - to podejrzenie przypisywane prokuraturze. „Była żona Mańka" nie jest w tekście zidentyfikowana; nie łączymy jej z osobami w bazie. Pseudonimy i powiązania gangowe to atrybucje gazety. Zarzuty nie są wyrokami.
przelot na spotkanie z Kralem, 08.2025 - wg Onetu; kwota nieujawniona
Onet: zapłacił Chodziński, poseł nie wpisał biletów do rejestru korzyści, a wersja o zwrocie gotówką „nie jest prawdą". Moskal: rozliczył prywatnie. WP (30.09): lot i nocleg opłacił Chodziński, kolację Kral
Poseł Moskal i Chodziński spotykają się z Kralem na Ibizie
2025-08-07 · Ustalenie redakcji
Michał Moskal i Artur Chodziński spotykają się z Przemysławem Kralem. Moskal potwierdza spotkanie. Według WP (30.09.2026) Chodziński zawiózł Moskala na Ibizę: lot i nocleg opłacił Chodziński, kolację Kral. Moskal odpowiada, że rozmawiali o potencjalnej współpracy Fundacji Obserwatorium Rozwoju Gospodarki i Demokracji z Zondą w obszarze fintechu; do współpracy nie doszło, bo giełda nie przeszła w fundacji „procedur compliance".
Moskal mówi, że koszty podróży rozliczył prywatnie; Onet (25.09.2026) pisze, że za bilety zapłacił Chodziński, poseł nie wpisał ich do rejestru korzyści, a wersja o zwrocie gotówką „nie jest prawdą". Nie traktujemy spotkania jako dowodu uzgodnienia poprawek.
ratowanie wizerunku przed reportażem „Superwizjera", wiosna 2020
wg osób znających kulisy zlecenia (WP); Kral w protokole: kwot nie zna, płatnościami zajmował się Suszek; Hofman: nie uczestniczył w obsłudze BitBay
Suszek i Kral lecą śmigłowcem do Warszawy na spotkanie w R4S; agencja miała wziąć 70 tys. zł za ratowanie wizerunku BitBay przed reportażem
wiosna 2020 · Ustalenie redakcji
Wiosną 2020 r. Suszek i Kral, wtedy pełnomocnik BitBay i samego Suszka, lecą śmigłowcem Suszka z Katowic do Warszawy na spotkanie w siedzibie agencji R4S Adama Hofmana. W protokole przesłuchania z akt gliwickiego śledztwa o zmuszanie dziennikarza do odstąpienia od publikacji Kral mówi, że zleceniem było ratowanie wizerunku giełdy przed reportażem; kwot nie zna, bo płatnościami zajmował się Suszek. Według osób z otoczenia giełdy agencja miała mieć dojścia w TVN i sprawić, że Michał Fuja przestanie szkodzić; według osób znających kulisy zlecenia dostała 70 tys. zł. Hofman miał być na jednym spotkaniu, pracę miał wykonywać Sławomir Jastrzębowski. Reportaż wyemitowano w czerwcu 2020 r. Śledczy sprawdzali, czy praca agencji była częścią nacisków na dziennikarza, czy zwykłym PR-em; nikomu z R4S nie postawili zarzutów. W dokumentach, do których dotarło WP, nie ma rozliczeń między Hofmanem a Kralem.
Kwota 70 tys. zł pochodzi z relacji anonimowych rozmówców, nie z dokumentu. Hofman odpowiada, że nie uczestniczył w obsłudze BitBay przez R4S, klientem zajmowali się inni partnerzy agencji, a on nie ma wiedzy o szczegółach. Jastrzębowski nie odpowiedział. Michał Fuja jest pokrzywdzonym w tej sprawie i współautorem tekstu.
faktura Chmielewski Team za „usługę marketingową", 30.09.2024
faktura opłacona; jedna z kilku - Gazda przesyłał Kralowi kolejne; sponsoring do I 2026 wg Gazdy w Rz. Łącznej kwoty nie znamy
Spółka Krala płaci za rajdy mec. Gazdy: faktura na 4651 euro za „usługę marketingową"
2024-09-30 · Ustalenie redakcji
30 września 2024 r. krakowski zespół Chmielewski Team, w którego barwach jeździ w rajdach Błażej Gazda, wystawia fakturę na 4651 euro za „usługę marketingową". Nabywcą jest Expofer Servis House z Ostrawy, spółka, przez którą rozliczał się Kral - ta sama, która płaciła Chodzińskiemu, na którą faktury wystawiała Republika i która podpisała umowę z Fiverand. Faktura jest opłacona. Gazda sam przesyłał Kralowi kolejne faktury zespołu. „Rzeczpospolitej" potwierdził, że BitBay, a potem Zondacrypto sponsorowały jego rajdy, a współpraca trwała jeszcze w styczniu 2026 r. (Rajd Monte Carlo). 11 kwietnia 2025 r., wysyłając kolejną fakturę, dołącza zdjęcie auta rajdowego i pisze: „Dziękuję za spełnienie marzeń :)".
Znamy jedną fakturę; łącznej kwoty sponsoringu WP nie podaje. Wypowiedź Gazdy dla „Rzeczpospolitej" znamy z przytoczenia WP.
20 miejsc od Finestrat po Tallin. Wielkość punktu to liczba wpisów; czerwony punkt oznacza wpisy z „nowych ustaleń”.
Jak czytać ten widok
1Przerywane linie łączą miejsca zdarzeń, które są ze sobą powiązane: Ibiza z poprawkami w Sejmie, Monako z zatrzymaniem w Warszawie, Katowice z Tallinem. Nie pokazują tras osób ani pieniędzy.
2Najedź na punkt - lista wpisów; kliknij - szczegóły. Przeciągnij mapę i użyj +/−, aby zbliżyć.Dotknij punktu lub grupy punktów; nazwa miejsca i wpisy pokażą się w karcie pod mapą. „Lista miejsc” daje to samo bez gestów na mapie. Wpisy bez ustalonego miejsca (publikacje, zaginięcie) nie są na mapie.
Co dalej
Afera Zondacrypto: pytania bez odpowiedzi
19 kwestii, które to wydanie zostawia otwarte, i na co konkretnie czekamy w każdej z nich.
Jak czytać ten widok
1Zaznacz wątki do śledzenia - wybór zostaje w tej przeglądarce. Zapowiedziany termin nie jest zdarzeniem dokonanym.
2„Kontekst” prowadzi do wpisu, z którego wynika pytanie.
Źródła
Afera Zondacrypto: źródła i dokumenty
91 publikacji i komunikatów z odsyłaczami do oryginałów; przy każdym widać, które wpisy z niego korzystają.
Jak czytać ten widok
1Filtruj po rodzaju i redakcji, szukaj po identyfikatorze źródła (P16) lub wpisu (E34).
2Zasady: jak odróżniamy dokument, ustalenie, zarzut i stanowisko; gdzie źródła są rozbieżne i co przyjęliśmy. Niżej słowniczek pojęć prawnych.
Co jest w tym wydaniu
Podstawą są publikacje Wirtualnej Polski i TVN24 z sierpnia i września 2026 r. (w tym wspólne śledztwo Szymona Jadczaka i Michała Fui) oraz komunikaty prokuratury, policji, KNF i Kancelarii Prezydenta. Research uzupełniający: publikacje historyczne o BitBay i Zondzie.
Ten sam materiał opisany przez dwie redakcje nie jest dwoma niezależnymi dowodami.
Dwie daty, jedna historia
Data zdarzenia i data publikacji są osobne. Spotkanie z 2025 r. ujawnione w 2026 r. występuje dwa razy: jako zdarzenie i jako ujawnienie. Łączy je łuk w chronologii i linia w modelu 3D.
Niepełne daty zostają niepełne: odstępy liczone z takich dat pokazujemy jako przedział. „Publikacja przyjęta dla wpisu” to publikacja, na której stoi wpis, niekoniecznie najwcześniejsza.
Rozbieżności i decyzje redakcyjne ↓
Połączenie śledztw: 30.07 za komunikatem PR z 03.08 i oświadczeniem PG. Komunikat PK z 28.08 podaje 19.07; część artykułów mówi o sierpniu (W01, W03, W04, P21).
Weto: pierwsze 01.12.2025 według KPRP, mimo listopada w retrospektywie P45. PKOl: ogłoszenie współpracy 22.10 i dokument datowany 28.10 to osobne zdarzenia (P34, P33).
Areszt Piesiewicza: P13 podaje „miniony weekend” (29-30.08) i odroczenie uzasadnienia o 7 dni; przyjmujemy etykietę zakresu.
Zarzuty Rafała Z.: P42 (3.09) opisuje udział w grupie i utrudnianie postępowania ws. Suszka; P19 (4.09) - jeden zarzut przywłaszczenia 1,7 mln zł. Podajemy obie wersje, nie wybieramy. WP identyfikuje go z nazwiska (P31); zachowujemy inicjał z komunikatów prokuratury.
Nawrocki: wezwanie do prokuratury w skrócie dnia P41 dotyczy sprawy sędziów TK, nie Zondacrypto. Suszek: brak potwierdzenia śmierci. Kral: statusu świadka koronnego nie traktujemy jako potwierdzonego (P54).
Kwoty: 450 tys. zł opisanych darowizn to nie 500 tys. zł ani planowane 2 mln zł z relacji cytowanej przez premiera. Zegarek za ok. 40 tys. euro i 169 476 zł w zarzucie to ten sam przedmiot (P16, P13, W04). Faktury Astrea Consulting (127 tys. €) wystawiono spółce Expofer, nie Kralowi osobiście; sama faktura nie dowodzi zapłaty (P16, P58).
Przeliczenia: euro po ok. 4,3 zł; 5 tys. BTC z maja 2017 r. po ok. 1500 dol. za sztukę (P57) i ok. 3,8 zł za dolara - wartość z chwili operacji, nie dzisiejsza. Służą wyłącznie porównaniu skali.
Słowniczek
Pojęcia, które wracają w tekstach.
Te same hasła podkreślamy w treści wpisów - najedź, żeby zobaczyć definicję.
O projekcie
O ZondaTrackerze: założenia i metoda
Czym jest Zondatracker, skąd biorą się dane, kto to robi i jak zgłosić poprawkę.
Czym to jest
Chronologia, powiązania i pieniądze. Każdy wpis ze źródłem.
Zondatracker porządkuje aferę Zondacrypto (dawniej BitBay) w trzech równoległych liniach: co działo się z giełdą i pieniędzmi, jak ostrzegały instytucje i reagowali politycy, oraz co wychodzi na jaw dopiero teraz. Każdy wpis ma datę zdarzenia, datę publikacji, rodzaj (dokument, ustalenie, zarzut, stanowisko), osoby i odsyłacz do źródła. Zaprzeczenia i zastrzeżenia zostają przy spornych informacjach. Zarzut to nie wyrok.
To narzędzie do śledzenia, nie podsumowanie. Wydanie robocze jest aktualizowane wraz z rozwojem sprawy; numer wydania i datę widać w nagłówku.
Skąd dane
Z publikacji i komunikatów, które można sprawdzić.
Wizualizacja jest zainspirowana serią artykułów Szymona Jadczaka (Wirtualna Polska) i Michała Fui („Superwizjer” TVN24), którzy od 2020 r. opisują BitBay, Zondacrypto i ich otoczenie polityczne. Do tego dochodzą teksty innych redakcji oraz komunikaty prokuratury, policji, KNF i Kancelarii Prezydenta. Pełna lista jest na podstronie Źródła; przy każdym wpisie widać, na czym stoi.
Zondatracker nie prowadzi własnego śledztwa i nie publikuje informacji, których nie da się przypisać do źródła. Kwoty w różnych walutach nie są sumowane; przeliczenia mają zapisaną podstawę i służą tylko porównaniu skali.
Kto to robi
Jakub Górnicki.
Dziennikarz i artysta, laureat Paszportu Polityki, współzałożyciel Outriders. Zondatracker to kolejny projekt, w którym reportaż dostaje formę narzędzia: po grze reporterskiej Bottleneck o cieśninie Ormuz.
Jeśli widzisz błąd w dacie, nazwisku lub przypisaniu źródła, albo masz publikację, której tu brakuje, napisz. Każda korekta jest odnotowywana w dzienniku zmian wydania.